Đối với người lao động ngành Than - Khoáng sản, việc cập nhật các quy định mới không chỉ giúp thực hiện đúng nghĩa vụ thuế mà còn bảo đảm quyền được giảm trừ, miễn thuế, hoàn thuế và hạn chế những sai sót khi quyết toán thuế.

Bài viết này giới thiệu những điểm mới quan trọng nhất của chính sách thuế thu nhập cá nhân để người lao động dễ theo dõi và áp dụng.



1. Biểu thuế lũy tiến từng phần được đơn giản hóa

Một trong những thay đổi đáng chú ý là biểu thuế lũy tiến từng phần được thiết kế lại theo hướng tinh gọn, giảm từ 07 bậc thuế xuống còn 05 bậc thuế, giúp việc tính thuế và quyết toán thuế trở nên đơn giản hơn.

Việc đơn giản hóa biểu thuế lũy tiền từng phần giúp người lao động dễ xác định mức thuế phải nộp, thuận lợi hơn khi doanh nghiệp khấu trừ thuế và giảm sai sót khi quyết toán thuế.

Việc giảm số bậc thuế không đồng nghĩa tất cả mọi người đều phải nộp ít thuế hơn; số thuế phải nộp vẫn phụ thuộc vào thu nhập tính thuế và các khoản giảm trừ theo quy định.

2. Làm rõ hơn cách xác định thu nhập chịu thuế

Luật và các văn bản hướng dẫn mới tiếp tục khẳng định nguyên tắc: không căn cứ vào tên gọi của khoản tiền mà căn cứ vào bản chất của khoản thu nhập để xác định nghĩa vụ thuế.

Điều này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với người lao động ngành Than - Khoáng sản vì ngoài tiền lương, người lao động còn có thể được hưởng nhiều khoản như: Phụ cấp chức vụ; phụ cấp làm công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm; thưởng an toàn; thưởng năng suất; thưởng hoàn thành kế hoạch; các khoản phúc lợi; các khoản công đoàn chi thưởng, hỗ trợ...

Mỗi khoản sẽ được xác định theo đúng quy định của pháp luật, không chỉ dựa vào tên gọi sẽ giúp việc kê khai, tính thuế và quyết toán thuế được minh bạch, rõ ràng.

3. Bổ sung, làm rõ nhiều khoản không tính vào thu nhập chịu thuế

Nghị định số 253/2026/NĐ-CP hướng dẫn cụ thể hơn về một số khoản lợi ích mà người sử dụng lao động chi cho người lao động nhưng không tính vào thu nhập chịu thuế nếu đáp ứng điều kiện Ví dụ:

- Một số khoản liên quan đến nhà ở do doanh nghiệp bố trí.
- Một số khoản ăn giữa ca trong phạm vi quy định.
- Một số khoản phúc lợi khi đáp ứng điều kiện pháp luật.

Việc quy định rõ hơn giúp doanh nghiệp và người lao động áp dụng thống nhất, hạn chế tình trạng hiểu và thực hiện khác nhau.

4. Nâng mức tiền ăn giữa ca được miễn tính thuế

Một điểm mới đáng chú ý là mức tiền ăn giữa ca bằng tiền được nâng lên 1,2 triệu đồng/người/tháng, phù hợp hơn với điều kiện thực tế. Trường hợp doanh nghiệp tổ chức bữa ăn giữa ca thì vẫn áp dụng nguyên tắc không tính thuế theo quy định.

Đây là nội dung có ý nghĩa đối với nhiều đơn vị trong ngành Than - Khoáng sản đang tổ chức bữa ăn ca hoặc hỗ trợ tiền ăn ca cho người lao động.

5. Quy định rõ hơn về giảm trừ gia cảnh và người phụ thuộc

Thông tư số 87/2026/TT-BTC hướng dẫn cụ thể hơn về:
- Hồ sơ chứng minh người phụ thuộc.
- Điều kiện xác định người phụ thuộc.
- Trách nhiệm kê khai của người nộp thuế.
- Việc khai thác dữ liệu từ cơ sở dữ liệu quốc gia để xác minh thông tin.

Những quy định này giúp giảm giấy tờ, đồng thời nâng cao trách nhiệm của người nộp thuế trong việc kê khai trung thực.

6. Bổ sung một số khoản giảm trừ mới

Nghị định số 253/2026/NĐ-CP bổ sung và hướng dẫn cụ thể một số khoản chi được giảm trừ khi xác định thu nhập tính thuế trong các trường hợp đáp ứng điều kiện luật định, như một số khoản chi về y tế và giáo dục - đào tạo trong phạm vi, mức và điều kiện do pháp luật quy định.

Đây là điểm mới nhằm hỗ trợ người nộp thuế và phản ánh tốt hơn các chi phí thiết yếu của người dân được giảm trừ khi tính thuế thu nhập.

7. Quy định rõ hơn về thu nhập từ hoạt động không đăng ký kinh doanh

Một thay đổi đáng chú ý là việc phân loại thu nhập đối với cá nhân cung cấp dịch vụ nhưng không đăng ký kinh doanh. Trong một số trường hợp, khoản thu nhập này sẽ được xác định theo bản chất để áp dụng chính sách thuế phù hợp thay vì chỉ dựa vào hình thức hoạt động.

Quy định này có thể ảnh hưởng đến người lao động vừa làm việc tại doanh nghiệp vừa có thêm nguồn thu nhập khác.

8. Người lao động cần làm gì?

Để bảo đảm quyền lợi của mình, người lao động nên:
- Theo dõi bảng lương và khoản thuế đã bị khấu trừ.
- Đăng ký người phụ thuộc đúng thời hạn.
- Lưu giữ chứng từ khấu trừ thuế và các giấy tờ liên quan.
- Chủ động quyết toán hoặc ủy quyền quyết toán theo quy định.
- Khi có vướng mắc, liên hệ bộ phận kế toán, nhân sự hoặc Công đoàn cơ sở để được hướng dẫn.

* Người lao động cần nhớ
- Từ ngày 01/7/2026, chính sách thuế thu nhập cá nhân có nhiều thay đổi quan trọng.
- Không phải mọi khoản tiền nhận được đều là thu nhập chịu thuế.
- Việc xác định nghĩa vụ thuế phải căn cứ vào bản chất khoản thu nhập và quy định pháp luật, không chỉ dựa vào tên gọi của khoản chi.
- Người lao động cần cập nhật quy định mới để thực hiện đúng nghĩa vụ và bảo vệ quyền lợi của mình.

* Cơ sở pháp lý:
- Luật Thuế thu nhập cá nhân
- Nghị định số 253/2026/-NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân ban hành ngày 30/6/2026.
- Thông tư số 87/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân và Nghị định số 253/2026/-NĐ-CP ban hành ngày 30/6/2026.
- Các văn bản pháp luật có liên quan tại thời điểm viết chuyên đề.